PDPC เผยแพร่แนวทางคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลสำหรับการพัฒนาและใช้ AI ฉบับ 1.0 ในราชกิจจานุเบกษาวันที่ 2 พฤศจิกายน 2569 ลงนามวันที่ 22 ตุลาคม 2569 เอกสารครอบคลุมผู้ควบคุมข้อมูล ผู้ประมวลผล ผู้พัฒนา และผู้ใช้งานระบบ AI ตลอดวงจรชีวิต เหมาะให้องค์กรไทยทบทวนการนำข้อมูลลูกค้าหรือพนักงานเข้า AI
เป็นกฎหมายใหม่ที่เริ่มบังคับวันนี้หรือไม่?
ไม่ใช่ เอกสารระบุว่าเป็นคำแนะนำเบื้องต้น ไม่มีสภาพบังคับตามกฎหมายหรือผลผูกพันในการพิจารณาความผิด และไม่ใช่คำวินิจฉัยชี้ขาด แต่หน้าที่ตาม PDPA และกฎที่เกี่ยวข้องยังต้องพิจารณาตามกิจกรรมจริง
| หัวข้อ | สาระที่ควรเข้าใจ |
|---|---|
| วันเผยแพร่ | 2 พฤศจิกายน 2569 ไม่ใช่วันออกกฎหมายใหม่ 16 พฤศจิกายน |
| ผู้เกี่ยวข้อง | ผู้ควบคุม/ประมวลผลข้อมูล รวม AI Developer และ AI Deployer ตามบทบาทจริง |
| ข้อมูลที่ต้องพิจารณา | Prompt, Log, Embedding และ Output อาจเป็นข้อมูลส่วนบุคคลหากระบุตัวบุคคลได้ |
| สถานะ | แนวทางประกอบการปฏิบัติ ไม่กำหนดวันเริ่มบังคับเป็นหน้าที่ชุดใหม่แยกจาก PDPA |
องค์กรควรนำไปใช้อย่างไร?
ข้อเสนอ ALPHASEC คือเริ่มจากข้อมูล บทบาท และความเสี่ยงของแต่ละกรณีใช้งาน ก่อนเลือกเครื่องมือหรือขอความยินยอมแบบเหมารวม
- ทำทะเบียน AI และเส้นทางข้อมูล ตั้งแต่ข้อมูลนำเข้า การฝึกโมเดล การใช้งาน จนถึงยุติระบบ
- ระบุผู้ตัดสินใจวัตถุประสงค์และวิธีประมวลผล ตรวจบทบาทขององค์กรและผู้ให้บริการในแต่ละกิจกรรม
- วิเคราะห์ฐานกฎหมายและข้อจำกัดตามข้อมูลจริง ไม่ถือว่าทุกกรณีต้องอาศัยความยินยอม หรือว่าการใช้นามแฝงทำให้ข้อมูลเป็นนิรนามทันที
- ประเมินความเสี่ยงก่อนเริ่ม โดยแนวทางแนะนำ DPIA สำหรับกรณีเสี่ยงสูง พร้อมจำกัดสิทธิ์ AI Agent และเตรียมหลักฐานตรวจสอบ
- ทบทวนนโยบายใช้งานและการรับมือเหตุร่วมกับ DPO ทีมกฎหมาย และทีมเทคนิค ดูบริการ Privacy และ AI Governance ของ ALPHASEC
คำถามที่พบบ่อย
ข้อมูลใน Prompt นับเป็นข้อมูลส่วนบุคคลหรือไม่?
อาจนับได้หากทำให้ระบุตัวบุคคลได้ทั้งทางตรงหรือทางอ้อม ต้องดูเนื้อหาจริงและบริบท ไม่ใช่ดูเพียงว่าอยู่ในระบบ AI
ต้องหยุดใช้ AI ทั้งองค์กรหรือไม่?
แนวทางนี้ไม่ได้ประกาศห้ามใช้ AI ทั้งหมด ควรสำรวจกรณีใช้งาน ประเมินฐานกฎหมายและความเสี่ยง แล้วกำหนดมาตรการให้เหมาะสม
ต้นฉบับที่ตรวจสอบ
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 143 ตอนพิเศษ 261 ง หน้า 24 — ประกาศและแนวทางแนบท้าย 81 หน้า โดยข่าวนี้สรุปสถานะ คำนำ และบทสรุปผู้บริหาร ไม่แทนการประเมินกฎหมายรายกรณี
